Mantelzorg dreigt onhoudbaar te worden: ‘de grootste onbetaalde baan van Nederland’ vraagt om meer erkenning

In Nederland leven naar schatting 320.000 mensen met dementie. Dit aantal zal de komende jaren verder toenemen. De ziekte treft niet alleen ouderen, maar ook mensen onder de 65 jaar. Daarmee groeit het belang van onderzoek naar eerdere herkenning en betere behandelingen en van de mensen die dagelijks voor een naaste zorgen. Op 10 november, de Dag van de Mantelzorg, vraagt Team Alzheimer aandacht voor deze zorgcrisis met de Sokkel Socks-campagne. 

Door een paar Sokkel Socks te kopen steun je dementieonderzoek bij Alzheimercentrum Amsterdam en laat je je waardering zien voor alle mantelzorgers die dagelijks naast iemand met dementie staan.

Een van de grootste onbetaalde banen van Nederland
Naar schatting zorgen ruim 800.000 mantelzorgers gemiddeld 37 uur per week voor iemand met Alzheimer of een andere vorm van dementie. Dat is bijna een volledige werkweek aan onbetaalde zorg, vaak naast een eigen baan, gezin en andere verantwoordelijkheden. Voor veel van hen gaat mantelzorg veel verder dan af en toe een handje helpen. Het betekent dagelijks klaarstaan: meegaan naar afspraken, administratie regelen, helpen bij persoonlijke verzorging en het huishouden draaiende houden. 

Naarmate de ziekte vordert, wordt die zorg vaak intensiever. Wat begint met praktische hulp, kan uitgroeien tot een verantwoordelijkheid die het dagelijks leven grotendeels bepaalt. Deze zorgcrisis raakt naast de professionele zorg, ook de partners, kinderen of andere naasten die voor iemand zorgen. Hun inzet is onmisbaar, maar hun draagkracht is niet onbeperkt.

Waardering alleen is niet genoeg
Als de zorgvraag toeneemt maar ondersteuning achterblijft, dreigen mantelzorgers vast te lopen, waardoor de zorg voor hun naaste in het gedrang komt, waarschuwt Team Alzheimer. Recent onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) benadrukt dat mantelzorgers naast waardering, ook concrete ondersteuning nodig hebben om de zorg vol te kunnen houden. “Mantelzorgers van mensen met alzheimer staan vaak jarenlang klaar voor hun naaste. We moeten niet wachten tot zij overbelast raken of uitvallen. Als samenleving moeten we hen eerder zien, erkennen en ondersteunen”, aldus Jort Vijverberg, neurobioloog en Medisch Directeur Alzheimercentrum Amsterdam, Amsterdam UMC

‘Je helpt iemand van wie je houdt’
Annelies de Bosch Kemper-de Hilster zorgde voor beide ouders met Alzheimer. In de Sokkel Socks-campagne van Team Alzheimer, waarmee mantelzorgers letterlijk en figuurlijk op een voetstuk worden gezet, vertelt zij hoe de zorg geleidelijk een steeds grotere plaats in haar leven innam. Annelies: “Je begint niet op een ochtend met het idee: vanaf vandaag ben ik mantelzorger. Je helpt iemand van wie je houdt en neemt steeds iets meer over. Pas later merk je hoeveel van je tijd, energie en leven inmiddels om die zorg draait.”

Onderzoek maakt vooruitgang mogelijk
Naast ondersteuning voor mantelzorgers nu, is onderzoek nodig om de impact van dementie op de langere termijn te verminderen. Bij Alzheimercentrum Amsterdam, onderdeel van Amsterdam UMC, werken onderzoekers aan het beter begrijpen van Alzheimer en andere vormen van dementie, eerdere diagnoses en betere behandelingen. De uiteindelijke ambitie is om deze ziekten eerder op te sporen en beter te behandelen. “Met ons onderzoek willen we ervoor zorgen dat mensen met alzheimer langer zelfstandig kunnen blijven en de gevolgen van de ziekte voor henzelf en hun naasten kleiner worden. Daarvoor is blijvende steun aan onderzoek onmisbaar”, zegt Jort Vijverberg.

Team Alzheimer: waarderen, ondersteunen en onderzoeken
Team Alzheimer roept op om de inzet van mantelzorgers niet als vanzelfsprekend te beschouwen. De organisatie vraagt aandacht voor drie samenhangende thema’s:

1. Waarderen - maak zichtbaar welke essentiële rol mantelzorgers binnen het zorgsysteem vervullen en heb oog voor de tijd, verantwoordelijkheid en belasting die deze zorg met zich meebrengt.

2. Ondersteunen - bied tijdig hulp en geef mantelzorgers meer ruimte om zorg te combineren met werk en hun eigen leven.

3. Onderzoeken - blijf investeren in wetenschappelijk onderzoek naar Alzheimer en andere vormen van dementie, om op termijn de gevolgen voor patiënten en naasten én de druk op het zorgsysteem te verminderen

Mantelzorgers letterlijk op een voetstuk
Op 10 november, de Dag van de Mantelzorg, zet Team Alzheimer mantelzorgers van mensen met dementie letterlijk en figuurlijk op een voetstuk met de Sokkel Socks-campagne. De sokken zijn een zichtbaar bedankje voor de mensen die dagelijks voor een ander klaarstaan: voor hun tijd, betrokkenheid en alles wat zij voor hun naaste betekenen. 

Alzheimer Sokkel Socks zijn verkrijgbaar voor €12,95 per paar via teamalzheimer.nl. De volledige netto-opbrengst gaat naar dementieonderzoek bij Alzheimercentrum Amsterdam. Koop een paar voor jezelf of geef ze aan iemand die een voetstuk verdient. Zo verbind je waardering voor mantelzorgers aan steun voor onderzoek. 

Koop, geef en draag Alzheimer Sokkel Socks. Mantelzorgers, bedankt!

Bron: Team Alzheimer