Maar liefst 75 procent van de zogenoemde heupfractuurpatiënten werd vanuit huis opgenomen

Het aantal patiënten dat in Nederland een heup brak, is tussen 2021 en 2025 met veertien procent gestegen. Dat blijkt uit een analyse van de landelijke kwaliteitsregistratie DICA Heupfractuur, Dutch Hip Fracture Audit (DHFA). Maar liefst 75 procent van de zogenoemde heupfractuurpatiënten werd vanuit huis opgenomen. Het aandeel thuiswonende patiënten is daarmee de afgelopen jaren gegroeid. In 2018 kwam 69 procent van de patiënten vanuit huis naar het ziekenhuis. 

Tegelijkertijd daalde het aandeel patiënten dat vanuit een zorginstelling werd opgenomen tussen 2018 en 2025 van negentien naar tien procent. "Nederland vergrijst in een rap tempo. Volgens het CBS is in 2040 een kwart van de bevolking 65 jaar of ouder,’’ zegt Elvira Flikweert, Traumachirurg en voorzitter van de Clinical Audit Board van de DHFA. “Omdat heupfracturen vooral bij ouderen voorkomen, stijgt ook dat aantal logischerwijs mee. Personeelstekorten, veranderende zorgwetgeving en een krimp aan verzorgingstehuizen zorgen ervoor dat ouderen steeds langer in hun eigen huis blijven. Thuis wonen vergroot niet automatisch de kans op een heupfractuur. Echter, ouderen die langer zelfstandig thuis blijven wonen lopen wel vaker risico op vallen als de woning onvoldoende is aangepast.’’

Fittere patiënten
Ondanks de vergrijzing wijzen de cijfers erop dat patiënten zelfredzamer zijn geworden. Zo daalde het aandeel patiënten dat afhankelijk is van hulp bij dagelijkse activiteiten in diezelfde periode van 43 naar 32 procent. Daarnaast daalde de gemiddelde leeftijd van patiënten van 82 naar 80 jaar. Flikweert: “Deze cijfers suggereren dat de heupfractuurpatiënt van vandaag zelfstandiger is dan een aantal jaar geleden. Dit kan meerdere verklaringen hebben, waaronder mogelijk het feit dat ouderen langer thuis blijven wonen.’’ Daarnaast bleek uit de cijfers dat de heuppatiënten vaker vrouwen waren (64 procent, tegenover 36 procent mannen). Deze verdeling bleef de afgelopen jaren vrijwel gelijk.

Verbeterde zorguitkomsten
Hoewel het aantal patiënten met een heupfractuur steeg, verbeterden de uitkomsten van de ziekenhuiszorg. Het percentage opnamegerelateerde complicaties nam af van 30 procent in 2018 naar 20 procent in 2025. Daarnaast wordt nog altijd ongeveer 93 procent van de patiënten binnen 48 uur geopereerd. Flikweert: "Naast dat we de data jaarlijks presenteren in jaarrapportages, organiseren we sinds kort ook regionale spiegelsessies. Hier komen zorgprofessionals samen en bespreken ze de data, behandelresultaten en de best practices. Zo kunnen ze van elkaar leren en de best practices toepassen in hun eigen werkomgeving en verbeteren we de zorg.” 

Over DICA
Het Dutch Institute for Clinical Auditing (DICA) is een onafhankelijke kennisorganisatie die de ontwikkeling en uitvoering van 26 kwaliteitsregistraties organiseert en ondersteunt. Sinds 1 januari 2026 is DICA bestuurlijk gefuseerd met het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL). DICA werd in 2010 opgericht op initiatief van zorgprofessionals. Auditing biedt medisch specialisten en andere zorgprofessionals inzicht in de kwaliteit van zorg die zij leveren en in mogelijkheden om behandelingen verder te verbeteren. Alle Nederlandse ziekenhuizen en veel zelfstandige behandelcentra nemen deel aan de DICA-registraties.

Over DHFA
De kwaliteitsregistratie DICA Heupfractuur (DHFA) verzamelt al sinds 2016 jaarlijks de gegevens van ruim 19.000 patiënten die in het ziekenhuis terechtkomen met een gebroken heup. De registratie analyseert patiëntkarakteristieken, behandelingen, ziekenhuisprocessen en uitkomsten en presenteert deze in dashboards en via indicatoren. Zorgprofessionals gebruiken de inzichten om de kwaliteit en effectiviteit van de zorg te beoordelen en te vergelijken met die van anderen. Daardoor kunnen zij de zorg aan patiënten met een heupfractuur verbeteren. De DHFA is in 2016 op initiatief van de volgende wetenschappelijke beroepsverenigingen opgezet: de Nederlandse Vereniging voor Traumachirurgie (NVT), Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVvH), Nederlandse Orthopaedische Vereniging (NOV), Nederlandse Vereniging voor Klinische Geriatrie (NVKG) en de Nederlandse Internisten Vereniging (NIV) en bevat momenteel data over meer dan 150.000 heupfracturen.

Bron: Mediatic